مرتضی مکی، تحلیلگر مسائل بینالملل نوشت: هیات دیپلماتیک ایران با اختیارات زیادی در خصوص روند گفتوگوها و مذاکرات برای باز کردن تنگه هرمز و رفع تحریمها و محصر دریایی به نیویورک سفر کرده بود و آقای جمهور سخنان قدرتمندانهای از موضع جمهوری اسلامی ایران مطرح کردند و اینکه جمهوری اسلامی ایران به همان اندازه که در هفت ماه گذشته آمادگی خود را با دفاع در مقابل تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی نشان داده به همان اندازه هم آماده است به میز مذاکره باز گردد.
این آمریکاییها بودند که مثل همیشه نقض عهد کرده و به تفاهمنامه اسلامآباد پشت کردند. در گفتوگوهای آقای رئیسجمهور با رسانههای آمریکایی و در دیدارهایی که با مقامات مختلف کشورهای اروپایی و آسیایی داشتند، هم آقای عراقچی و هم آقای رئیسجمهور مواضع جمهوری اسلامی در این زمینه را تبیین کردند و نسبت به بیاعتمادی به آمریکا تصریح کردند که این بیاعتمادی باید توسط خود آمریکاییها رفع شود.
ایران آمادگی مذاکره داره ولی مذاکرهای که آمریکاییها بخواهند از صفر شروع کنند قطعا برای ایران قابل قبول نیست. مذاکره باید از همان جایی که متوقف شده ادامه پیدا کند. تفاهمنامه اسلامآباد متنی است که از رایزنیها و گفتوگوهای فشرده در کشور میانجی یعنی پاکستان به دست آمده و رئیسجمهور آمریکا و رئیسجمهور ایران این تفاهمنامه را امضا کردند.
اگر آمریکاییها اراده و تصمیم جدی برای مذاکره و حل بنبست در تنگههرمز داشته باشند قطعا از مسیری خواهند گذشت که مذاکرات را در همانجا متوقف کردند. بار دیگر جمهوری اسلامی ایران ابتکار عملهای تازهای را مطرح کرد که نشان میداد جمهوری اسلامی ایران اراده جدی برای مذاکرات و گفتوگو دارد.
اینکه در صورت رفع محاصره دریایی ایران آمادگی باز کردن تنگه هرمز را دارد و آقای رئیسجمهور نیز در گفتوگوهای خود با شبکههای آمریکایی و عربی به این نکته تصریح کردند. با وجود نقاط شفافی که وجود دارد و آمریکاییها همواره بر آن تصریح میکنند که مخالف دستیابی ایران به سلاح هستهای هستند و عملا پیشنهادات ایران در چارچوبی است که میتواند برای آمریکاییها نیز یک پوئن مثبت در بازگشت به میز مذاکره باشد، اما رسانههای نزدیک به کاخ سفید از رد پیشنهادات ایران توسط ترامپ خبر دادند.
آمریکاییها باز با یک محاسبه خطا بر این باورند که تحریمهای اقتصادی و هوایی و محاصره دریایی میتواند ایران را وادار به مذاکرهای که از قبل توسط آمریکاییها شکل گرفته کند و خواستههای آمریکاییها را از جهت تحمیل سیاستهایشان به ایران برآورده کند.
به نظر نمیرسد با وجود این ابتکار عملها و مواضعی که ایران در نیویورک مطرح کرد و مواضع بسیار متناقضی که آمریکاییها در خصوص این طرحهای ایران مطرح کردند نیویورک نیز پنجرهای برای گفتوگو و مذاکره باشد و خروجی داشته باشد. البته آقای عراقچی گفته تا چهارشنبه در نیویورک خواهد بود و باید دید تحرکات سیاسی که وزیر خارجه انجام میدهد در چه حد میتواند نسبت به نزدیک کردن دیدگاههای ایران و آمریکا و شکلگیری دور جدیدی از مذاکرات فضای مساعدی را فراهم کند.